De meeste mensen spoelen het filter van hun airco eens per jaar af en laten het daarna zitten. Dat is een begin, maar een split-airco met buitenunit heeft meer onderdelen die vuil worden en om aandacht vragen. De warmtewisselaar, de waaier van de ventilator, de condensbak en de afvoer: al deze onderdelen raken vervuild, en die vervuiling merk je eerder dan je denkt. Een airco die naar schimmel of muf stof ruikt, minder goed koelt dan vorig jaar, of meer stroom trekt dan normaal: in veel gevallen lost een grondige schoonmaak dat op. Welke onderdelen je kunt aanpakken, hoe je dat concreet doet en wat je beter aan een monteur overlaat, dat staat hieronder.
Wat er allemaal vuil wordt in je binnenunit
De binnenunit van een split-airco bestaat uit meer dan alleen het filter. Achter het filter bevindt zich de warmtewisselaar, een lamellenrooster waar lucht langs wordt geleid om te koelen of te verwarmen. Die lamellen zijn dun en dicht opeen gepakt, waardoor stof zich er makkelijk tussen nestelt. Bij vochtige lucht, zoals in de zomer, vormt zich op de koude lamellen condens. Dat is precies de omgeving waar schimmelsporen en bacteriën zich thuis voelen.
Daarnaast heeft elke binnenunit een ventilatorwaaier, een cilindrisch wiel dat de lucht door de unit zuigt en naar de kamer blaast. Die waaier is een stofvanger bij uitstek: vet en fijn stof kleven aan de kunststof lamellen. Na een seizoen gebruik is zo’n waaier soms bedekt met een grijze laag die je haast niet meer herkent als kunststof.
Tot slot is er de condensbak, een ondiepe bak die het condenswater opvangt voor het via de afvoerslang naar buiten loopt. In die bak groeien bij onvoldoende reiniging algen en bacteriën, wat muffe geuren veroorzaakt. Bij ernstige vervuiling raakt de afvoer verstopt en loopt de bak over.
De warmtewisselaar schoonmaken
De lamellen van de warmtewisselaar reinig je met een speciale coilspray, ook wel evaporatorspray of no-rinse coil cleaner genoemd. Je spuit de schuimende vloeistof op de lamellen, laat die inwerken, en de resten lopen met het condenswater mee af in de bak. Gebruik geen gewone reinigingsmiddelen of een hogedrukspuit op de lamellen. De dunne aluminiumvinnen zijn kwetsbaar en buigen makkelijk, wat de luchtstroom beperkt.
Een goed onderhouden warmtewisselaar is zichtbaar in je energieverbruik. Stof vormt een isolerende laag op de lamellen waardoor de warmtewisseling minder efficiënt verloopt. Je airco moet dan langer draaien om dezelfde temperatuur te halen, en dat kost stroom. Meer over hoe dit doorwerkt in je rekening lees je in ons artikel over rendement, EER- en COP-waarde van een airco.
Ben je het gebruik van coilspray niet zeker, of wil je de unit helemaal diep reinigen, dan is het verstandig een erkend airco-installateur in te schakelen. Een monteur heeft ook een lamelkam om eventueel verbogen vinnen recht te zetten. Dat klinkt als een detail, maar verbogen lamellen reduceren het koelvermogen merkbaar, en een schone warmtewisselaar is de basis van alles.
Ontvang een 100% vrijblijvende offerte van een van onze specialisten binnen 24 uur
- Klantenboordeling van 10/10
- Inclusief installatie
- Goedkoopste van Limburg & omstreken
Glenn Saes
- Al 2.716 klanten gingen u voor!
Werkgebied
JG Airco is actief in heel Limburg: wij plaatsen en onderhouden airco’s vanuit Sittard met eigen F-gassen-monteurs. Onder andere in:
Landgraaf · Roermond · Stein · Swalmen · heel Limburg
De ventilatorwaaier: het onderdeel dat het vaakst wordt overgeslagen
De waaier is het zwaarste werk bij het airco binnenunit schoonmaken. Hij bevindt zich achter de warmtewisselaar en is met de meeste consumentengereedschappen niet goed te bereiken. Toch is een vieze waaier een van de meest voorkomende oorzaken van een muf-ruikende airco.
De aanpak: gebruik een speciale waaiersprayer, een lange dunne spuitbus die je tussen de lamellen van de warmtewisselaar kunt richten. Spray van rechts naar links over de breedte van de waaier terwijl die langzaam draait, zodat elke lamelle geraakt wordt. Het vuile schuim loopt dan in de condensbak. Vergeet die bak daarna niet af te vegen, want anders heb je het vuil alleen maar verplaatst.
Bij een airco die het hele jaar door gebruikt wordt, voor koelen én voor verwarmen met een airco, is de waaier twee keer per jaar aan een schoonmaak toe. Meer draaiuren betekent meer aangroei, en aangroei is het startpunt van slechte luchtkwaliteit en teruglopend rendement.
Condensbak en afvoer: klein onderhoud, groot verschil
De condensbak ligt onder de warmtewisselaar en de waaier. Bij een goed functionerende airco loopt die continu leeg via een dunne PVC-afvoerslang die naar buiten voert. Is de afvoer deels verstopt, dan stroomt de bak over en druipt het water uit de unit. Je ziet dat terug als vochtvlekken op het plafond of de muur, of als een plas op de vloer onder de binnenunit.
Reinig de bak met een doek en een mild ontkalker of een azijnoplossing van 1 deel azijn op 4 delen water. Zorg daarna dat de afvoerslang vrij is door er voorzichtig een klein beetje water door te gieten. Loopt dat door? Dan zit hij niet verstopt. Hoor je niets of stroomt het terug? Dan is er een beluchting of ophoping in de slang. Dat los je op door de slang los te koppelen en door te blazen, of door dit punt mee te laten nemen tijdens een jaarlijkse onderhoudsbeurt.
Hoe vaak schoonmaken, en wanneer?
Een keer per jaar grondig de binnenunit schoonmaken is voor de meeste huishoudens voldoende. Gebruik je de airco intensief, meer dan zes maanden per jaar, of ben je gevoelig voor luchtwegklachten, doe het dan twee keer: één keer voor het koelseizoen in april-mei en één keer voor het verwarmingsseizoen in september-oktober.
Het filter kun je zelf wassen, dat is geen specialistenwerk. De warmtewisselaar en waaier kun je ook zelf aanpakken als je de juiste middelen gebruikt en rustig te werk gaat. Maar voor een diepe reiniging waarbij de unit deels wordt gedemonteerd, of als er lekkage of storing bij komt kijken, is een professional de betere keuze. Een monteur controleert tegelijk of de koudemiddeldruk nog klopt, iets wat je met een spuitbus niet kunt doen.
Wil je weten wat een onderhoudsbeurt bij jou thuis kost? Vraag een vrijblijvende offerte aan. Dan kijken we meteen of er nog andere onderhoudspunten zijn bij jouw installatie.

